Sırlı nice hazinelerin anahtarı olan dua; acziyeti gerektirdiği gibi ilmi de belli ölçüde zorunlu kılması bakımından kulu tamamlayan, Allaha eriştiren yegâne nimet ve hediyedir. İradi olan duanın neredeyse hepsi, ilimdendir. Evet bir işi istemek hem de net olarak istemek ilim ve araştırma gerektirir.  Bu anlamda şartlardan bihaber, sebeplere riayet edilmeksizin kurulan boş hayaller dua değildir. Kur’ani ifadesi ile bunlar “ümniye” kategorisine girer ki Kuran’da hep ‘istenilenin verileceğinden’ bahseder.  “Ümniyelerine ulaşacaklarını mı sanıyorlar” diye ayet de vardır. Burada Bediüzzaman Hazretleri’nin Lemaât’te geçen zihin mertebeleri bahsine müracaatla diyebiliriz ki; “tahayyül seviyesindekiler ümniyedir, tasavvurdakiler henüz istek olmamıştır; ancak tasdik ve sonrası istektir.”

Bu anlamda duayı hakkıyla edebilmek, ümniye ve vehim ile isteği ayrıştırmayı gerektirir. Fakat bir insan Allah’ı bildiği, duayı bildiği, makbul vakitleri gözettiği zaman; cehaleti baki ise, amma samimâne dua ederse, Allah da önce ona ilim bahşeder, duasını da sonra kabul eder… Bir insanın ihtiyacı olsa, Rabbini bilip hemen ellerinin ve kalbini Rabbisi’ne açmalıdır. İlim tahsili kaygısı ile duayı ertelemek doğru olmayacağı gibi ilimsiz edilen dua da, dua olması hasebiyle, bir huzur verir ve sevap kazandırır. Amma ilim ile edilen duâdır ki kulluğun özü olarak tavsif edilmiştir.

Hulâsâ, Rabb’e gönülden yönelmek isteyen kul önce Rabbi’ni bilecek, sonra kendini / istediğini bilecek. Hem ettiği duanın farkında olacak ve dua kavramını umumen bilecek. Sonrasında da devamlılık, ısrar ve tam teveccüh ile isteyecektir.

Elhâsıl: Ey insan! Senin elinde gayet zayıf, fakat seyyiâtta ve tahribâtta eli gayet uzun ve hasenâtta eli gayet kısa cüz-i ihtiyârî nâmında bir irâden var. O irâdenin bir eline duâyı ver ki, silsile-i hasenâtın bir meyvesi olan Cennete eli yetişsin ve bir çiçeği olan saadet-i ebediyeye eli uzansın. Diğer eline istiğfarı ver ki, onun eli seyyiâttan kısalsın ve o şecere-i mel’unenin bir meyvesi olan zakkum-u Cehenneme yetişmesin.*

*26. Söz’den

İnsanın istediğini bilmesi; neye muhtaç olduğunu bilmesi ona fakrını, Kendisi’nden istenen Allah’ın büyüklüğü de ona kudretinin darlığını bildirir/hatırlatır. Aczini ve fakrını bilen insan Cenab-ı Allah’ı vicdanen tanır. Bu ise “Marifetullah”tır ki “…ancak bana ibadet etsinler diye yarattım.” manasının bir tefsirine girer… İşte dua en büyük bir ibadettir. Evet; “Kime dua kapısı açılmışsa, ona pek çok hayrın kapısı açılmıştır”.

-Not: Duâ Âdâbı yazı serisi Yeryüzü Mirasçıları Forumu’nda muhtelif zamanlarda genelde soru-cevap formatında gerçekleşmiş olan diyalogların derlenmiş hâlidir.-

DUÂDA YAKÎN SIRRI ve İHTİRÂ

Yapılacak duaların en güzeli ‘net, bilinen’ bir şeyin hayrını Allah’tan istemek ve şerrinden Allah’a sığınmaktır. Evet, efendimiz bir şey satın alınca (bilhassa binek ve köle) “Allah’ım bunun hayrını senden isterim, şerrinden sana sığınırım” diye dua buyururlarmış.

Bilgi dahilinde olmayan hayırların istenmesi / şerlerden sakınılmasına örnek vermek gerekirse;  Efendimiz (s.a.v); “Rüzgara sövmeyiniz. Ondan hoşlanmadığınız bir şey gördüğünüz zaman şöyle deyiniz: Allah’ımız, biz, senden bu rüzgarın hayrını, onda olan şeylerin hayrını ve onunla gönderilen şeylerin hayrını istiyoruz. Bu rüzgarın şerrinden, onda olan şeylerin ve onunla gönderilen şeylerin şerrinden de sana sığınırız.”* buyurmuşlardır. Sabahladıklarında ve akşamladıklarında da şu duayı okurlardı: “Allahım ansızın gelecek şeyin hayrını ister ve ansızın gelecek şeyin şerrinden sana sığınırım. Muhakkak ki kul sabahladığında ve akşamladığında kendisine ansızın ne geleceğini bilemez.”** Böylece gelecek olan rüzgârdan,  ne olduğu net bilinmese bile aniden geleceği bilinen hallerden Allaha sığınılmış, hayırları istenmiştir. Başka bir misal “Sizden birisi yemek yediği zaman şöyle desin: “Allahümme bârik lenâ fîhi ve et’imnâ hayran minhü” (Allahım bize bu yemekte bereket kıl ve bundan hayırlısını bize yedir). Eğer süt içerse şöyle desin: “Allahümme bârik lenâ fîhi ve zidnâ minhü.” Zira yiyecek ve içecek olarak sütten daha yeterli bir şey yoktur.”*** hadis-i Nebevîleridir. Dikkat edilmesi gereken nokta muğlak bir hayra tâlip olma değil belirli, reel bir şey/nimet üzerinden ondaki hayra talip olma (ihtirâ’) ve böylece duâda yakîn sırrını kaybetmemedir.  Oysa meselâ ilim talebinde “Allahım bana hayırlı olacaksa ilim ver” diye dua edilmeyeceği gibi “Allah’ım ilmimi artır” (Taha/114) şeklinde kararla istemeyi Kuran bize ders veriyor. İlmin hayırlısını istemek ve şerrinden sığınmak ise hem net bir istek ve himmet hem de sünnettir.

*Ravi: Ubeyy (r.a.)

** Ravi: Hz Enes (r.a.)

*** Ravi: Hz. İbni Abbas (r.a.)

“DU”DA ISRAR ve RIZA SIRRI

Büyük arzulara belli küçük hedeflerden de geçerek gidilir. Bu manada dua/istemek de seviye seviyedir. Örneğin ilim isteyen bir kul, ilme gittiğini bildiği bir kapının açılmasını da istemeli, ta ki hedefine ulasana kadar kapılar, köprüler, yollar adımlasın. İlmi yetmediği noktada daha geniş çerçeveden, bilgisi yettiği kadarıyla istemeli. Dikkat edilmesi gereken husus ise yine kader sırrınca bir kapıdan geri çevrildiğinde ‘hayırlısı buymuş’ diyebilmek, büyük gaye-i hayal için kapıları çalmaya devam etmektir. Allah mutlak ilim sahibidir ve bir nimete uzanan sınırsız yolu var. Niyet net ve halis olduğu müddetçe daha başka ve güzel suretlerde kul oraya erişir.

BAŞKASINA EDİLEN DUÂ

Burada antr-parantez olarak bir hususu arzetmekte fayda mülahaza ediyoruz. Kişi elbette hiç bir isteğin geri çevrilmediği dergâh-ı Ehâdiyet’in önünde başkasına da dua edilebilir. Hele hele aynı derdi, davayı paylaştığı bir din kardeşine, dava arkadaşına, ideal sırdâşına edilen duâlardır ki “günahsız ve garezsiz bir ağızdan edilmesi” sırrıyla, hem hadiste hem de duruşlarıyla imân caddesinde birer projektör mesabesindeki büyüklerin sözlerinde teşvik edilmiştir.  Peygamber Efendimiz’in {aleyhi ecmelus salavât} başkasından dua istediği de vakidir. Hem başkaları için (onların iradelerini ilgilendiren konularda da) dua etmiştir.  Fakat başkasına edilen duada ise şahsî duanın aksine sözleri muğlâk bırakmak, belli net bir şey söylemeyip ‘hayır talep etmek’ Efendimizce önerilen doğru davranış biçimidir. Duanın sırrı odur ki tercih, irade ve karar ister. Başka birisi için bunları gösterebilmek çoğu zaman imkânsızdır. Dua bir ufuk meselesidir. Bu anlamda duayla başkasının kısmeti sınırlandırılabileceği gibi, o ezileceği yüklerin altına da itiliyor olabilir. Duanın başka bir sırrı olan acziyet ve kendini fark etme de başkasına edilen dualarda ortaya çıkamaz. Bu noktada yapılacak en iyi şey umumi, iyi niyetler içeren nispeten muallâkta dualar seçmektir.  Bu anlamda Efendimiz (s.a.v) evlenen bir kimseyi tebrik ettiğinde ona şöyle dua ederlerdi: “Allah bunu senin için mübarek kılsın ve hayırlı etsin, her ikinizi hayırda birleştirsin.” Bir hacet için çıktıklarında: “Hayır ve bereketle ve zaferle git” denilmesini severdi.

Değinilmesi gereken başka bir husus da şudur ki; başkasının iradesi ve arzusu rağmına edilen dua zararlı olabileceği gibi genelde etkisizdir de… Fakat dua edilecek bir kişinin iradi boşluğunu doldurmak ve desteklemek amacıyla ve açıkça “onun niyetiyle” edilen dualar faydalıdır. Bu noktada dua edilmeye başlamadan önce niyet etmek önemlidir. Okuyup bittikten sonra bağışlanan dualar sevap kazandırabilecek olsa da  duada istenilen/beklenen neticeye ulaştırmaz. Bu minvalde, edilen duaların içten gelmesi, duaya muhtaç kişinin derdiyle dertlenilmesi şahsî meselelere nazaran daha zor fakat tesirlidir.

-Not: Duâ Âdâbı yazı serisi Yeryüzü Mirasçıları Forumu’nda muhtelif zamanlarda genelde soru-cevap formatında gerçekleşmiş olan diyalogların derlenmiş hâlidir.-

لاَ تَسْأَلْنِ مَا لَيْسَ لَكَ بِهِ عِلْمٌ

إِنِّي أَعِظُكَ أَن تَكُونَ مِنَ الْجَاهِلِينَ

Hakkında ilmin olmayan bir şeyi Ben’den isteme.

Cahilce bir davranışta bulunmayasın diye sana öğüt veriyorum.” –Hud Suresi 46. ayet

الدُّعَاءُ هُوَ الْعِبَادَةُ

“Dua ibadetin ta kendisidir” –Tirmizî, Tefsir, Gâfir, (2973); Ebû Dâvud, Salât 358, (1479)

Rasul-i Ekrem {aleyhi efdalu’s-salavat} Efendimiz’in bu mübeccel beyanlarından; duanın hem tek başıyle bir ibadet-ubudiyet hem de kulun bir ihtiyacı ve de vazifesi olduğu manası sarahaten anlaşılmaktadır. Nitekim, duanın tavsif edildiği ayetlerde ve sair hadis-i şeriflerde de vurgulanan bu mana bize, duanın en sarsılmaz ve temel vasfının “ubudiyet” olmasının yanında ibadetin de en makbul ve lazım manasının dua olduğu neticesine vardırır.. vardırır da, biri öbürüyle rabtedilmiş bu mana, kulun kabule ve isticaba aday ubudiyeti için “yakin” ve “kasd” ile taallûku lazım ve belki vacip bir rükün olarak hissettiriverir..

Ubudiyetin ruhu ve halis bir imanın tabii neticesi (24. Mektup) olan dua, ezbere bir ameliye ve gelişi güzel bir davranış değil; irade ikliminde, şuur ve yakin mührü vurulmuş ve huşu ile arz edilen bir ameldir. Zira talib; hem kendisinden taleb ettiği Zat’ı tanıyacak, bilecek ve hem talebinin ne olduğunun farkında olarak samimane taleb edecek ki maksuduna ulaşsın… Bu mealde konumuza esas teşkil edecek hususlardan birincisi Kendisi’nden taleb edilen Zat’a (esma ve sıfat muvâcehesinde) yakin ve dolayısıyla itimad, ikincisi de taleb edenin taleb ettiğine dair kasdı ve yakini yani ilmidir..

Birinci husus, duanın hem bir zikir ve tefekkür ameliyesi hem de bu ameliyenin neticesi olarak Cenab-ı Hakk’a imanın bir derinliği ve buudu olduğunun ifadesidir. Duada huşûnun menbâı ve saiki ve hem lazımı da yine dua edilen Zat’ı tanımak, O’nun hallakiyetini, sebebler üstü kudretini, her şeye ilmen ıttılaını, izzet ve azametini ve samedâniyetini.. bilmek, görebilmek ve iman etmektir..

Taleb edilen Zat’ın İlm’ine, Kudret’ine, Hakimiyet’ine ,Uluhiyet ve Rububiyet’ine karşı gafil ve cahil bir duruş maksuda ulaştırmamasının yanı sıra bir küstahlık ve haddini bilmezliğin ifadesidir.. Nitekim Efendiler Efendisi {aleyhissaletu vesselam} bir hadis-i şeriflerinde “Allahu Teâlâ, laubali ve gafil bir kalbin duasını kabul etmez.” (Tirmizî, Deavât, 65) buyurarak, böyle bir duanın makbul olmadığını ifade buyurmaktadır..  Dâi; fikren, kalben ve vicdanen bilmeli ve hissetmeli ki “Vahid-u Ehad, Hayy, Kayyum, Hâkim, Kâdir, Hâlık, Semi’, Alîm, Basîr, Rabb, Rezzak, Mucib, Kerim, Halîm, Samed, Hafîz,…” yegane melce’ ve mence’  bir Zat var.. ve aciz, fakir, zaif olan talibin herhangi bir talebi ancak ve ancak o isim ve sıfatların hükmü (tecellisi) ile kendisine verilebilir..

Bu hususu ifade sadedinde, Bediüzzaman Hazretleri’nin ; “Dua eden adam duasıyla gösteriyor ki: “Bütün kâinata hükmeden birisi var ki, en küçük işlerime ıttılâı var ve bilir. En uzak maksudlarımı yapabilir. Benim her halimi görür, sesimi işitir. Öyleyse, bütün mevcudatın bütün seslerini işitiyor ki, benim sesimi de işitiyor. Bütün o şeyleri O yapıyor ki, en küçük işlerimi de O’ndan bekliyorum, O’ndan istiyorum.” (24.Mektub / 5. Nükte) şeklinde hulasasını verdiği mana, dua edilen Zat’ın esma ve sıfatına yakinin duanın bel kemiği olduğunu gösterir mahiyettedir.

Bir diğer husus dâinin talebine dair kasdı ve yakini yani ilmi olması ise; bir sırr-ı azim-i ubudiyet olan duanın ve ubudiyetin ruhuna uygun bir duruşun ve birinci hususta da ifade edilen esma ve sıfatın tecellilerine karşı takınılan tutumun ifadesidir.. Konumuza ser levha yaptığımız ayette de görüldüğü üzere dai, taleb ettikleri hususunda ilim sahibi olmalıdır..

Bu noktada Hazret-i Muaz’ın {radıyallahu anh} naklettiği bir hadise meselemize ışık tutacak mahiyettedir: “Resûlullah (aleyhissalâtu vesselâm), bir kimsenin: “Ya Rabbi, senden nimetin kemâlini taleb ediyorum” dediğini işitmişti. Resûlullah (aleyhissalâtu vesselâm) sordu: “Nimetin kemâli nedir?” “Bu bir duadır, onunla dua edip, onunla hayır (çok mal) ümîd ettim” dedi. Resûlullah (aleyhissalâtu vesselâm): “Sordum, zîra, nimetin kemâli cennete girmektir, ateşten kurtulmaktır” dedi. Bir başkasının da şöyle dediğini işitti: “Ey celâl ve ikrâb sâhibi Rabbim!” hemen şunu söyledi: “Duana icâbet edilmiştir, (ne arzu ediyorsan) durma iste” Derken, bir başkasının: “Ya Rabbi senden sabır istiyorum!” dediğini işitmişti, ona da: “Allah’tan bela istedin, afiyet iste!” dedi. [Tirmizî, Daavât 99, (3524).]

Mezkur hadisede açıkça görülüyor ki; Efendimiz aleyhi efdalusselam, taleb edilene dair bilgi sahibi olunması gerektiği üzerinde durmaktadır.. Hâkezâ kendi mübeccel dualarında da meçhul, muğlak, muamma şeyler taleb etmemekte; beyyin, kasdedilmiş, hakkında ilmi olan şeyleri istemekte ve bu hususta kesinlik ve ısrarın ehemmiyetini vurgulamaktadır.. Nitekim “İcabet edileceğinden emin olarak dua edin!” emr-i nebevisi de bu manayı takviye etmektedir.. Yani henüz istediği hakkında malumatı olmayan, ve ne istediğinin farkında olmayan ve zihninde netleştiremediği şeyleri taleb, ayete ve sünnete aykırı bir halin ifadesidir.. Bu durumda “kasd”edilen herhangi bir şey yoktur zira.. Kasd’a taalluk etmeyen bir amelin de ubudiyetin ruhuna münasib olduğu düşünülemez..

-Not: Duâ Âdâbı yazı serisi Yeryüzü Mirasçıları Forumu’nda muhtelif zamanlarda genelde soru-cevap formatında gerçekleşmiş olan diyalogların derlenmiş hâlidir.-

İRADENİN HAKKI

Kulun Cenab-ı Hakk’tan “hayırlısıysa ver” gibi şartlı bir isteğe girmekle düştüğü en büyük yanılgı; bunu söyleyerek bilmediğinden Allah’a sığınıyor olduğunu, güvende olduğunu düşünüyor olmaktır. Ama bu düşünce de yanlıştır. Çünkü bir nimetin hakkında hayırlı olup olmaması; kulun iradesine bağlanmıştır. Yapılan herhangi bir iş irade ile hayra veya şerre doğru bükülebilir. Dünya imtihan yeridir.

DÛN-HİMMETLİK BELÂSI

Başka bir problem ise himmetsizliğin/dûn-himmetliğin getirmiş olduğu bir korku/gelecek korkusu (endişe-i istikbâl) olabilir. Oysa mutlak istenilecek ve yönelineceklerin en hayırlısı olan yüce Allah, Dost’tur (Velî). Düşmandan ister gibi endişe ve korkuyla istemek niye? İnsan elbette eksik, cahil ve zalimdir. Ve bilmez, üstelik mağrur ve kibirlidir. Ama ona düşen şey dünyada karar verip azmetmesi, elindeki her şeyi bu yüce gayesi uğurda kullanabilmesidir.

Net bir hedef belirleyemeyen, ufka bakmaya korkan bir Müslüman, önce bu noktadaki eksikliklerini gidermekle sorumludur. Dünyada nice yükler var ki; aklında şüpheye yer olmayan yürekliler kaldırmalı. Bu anlamda bilmeyen, unutan, korkan insana düşen; ilim öğrenmek, sorup soruşturmak, şartlarına uygun şekilde istişare etmek ve mutlaka iyiyi seçmek sonra da içi sızlayarak, zayıflığını, küçüklüğünü, arzularına, temayüllerine bakıp hatırladıkça Rabbine açıkça yalvarmaktır. İnsanın dua ile bedbaht olmayacağı Kur’an nassıdır.

İSTİKBÂLİ HEDEFLEMEK

‘Hayırlısı’ ifadesinin yanlış kullanımı; kader bilgisinde bir eksikliğe de karşılık geliyor olabilir. Bu noktada hatırlanmalıdır ki; mazi yani gerçekleşmiş olan şey kaderdir. Bu noktada kadere rıza gösterilmesi; ‘Hayırlısı buymuş’ denmesi gereklidir. Maziye itiraz caiz değildir. Amma müstakbel için hayırlısı beklenmez. Çünkü eylemler kararlara bağlıdır. Hem madem acziyet sırrınca yardım gerekiyor; o zaman ufka bakıp hedef seçilmeli ve net bir şekilde duaya durulmalıdır.

Allah ‘isteyin, vereyim’ buyuruyorken gidilebilecek en beyhude yol bir şey istememekken, ‘hayırlıysa ver, hayırlı değilse verme, hayırlısı olsun’ gibi ifadeler neden bunca yaygındır? Çünkü bu insanla beraber yeryüzüne inen ve yüzyıllardır onun üstünde çalışıp uzmanlaşan şeytanın bir fısıltısıdır. Evet, insan ömrünü konforlu bir gaflet içinde yaşar. Gaflet biraz kırılacak olsa, sis biraz dağılsa acizliğini gören kul korkar. İstemeye çekinmek de bu korkudandır. Şeytan tam işte orda araya girer ve fısıldar: “hayırlısı olsun” ve insan bir uyuşturucu almış gibi rahatlar. Ve her nasılsa işlerin bir şekilde düzeleceği gibi bir zan ile uykusuna – gafletine geri döner.

“DU”NIN IZTIRÂRA DÖNMESİ

Oysa az sabredebilse, kendisinin gerçekten cahil ve fakir ve aciz olduğunu hissetse, o his içinde büyüse, gerçekten amma gerçekten TAMAMEN ÇARESİZ OLDUĞUNU görebilse, bir an için dahi olsa görebilse, “muztar” kalma hakikati oluşacak ve ona eller uzatılacak. Hayal bile edemediği kadar yukarılardan birileri ona yardım edecek veya öğretecek.

Amma o yardım kanalı ancak muztar kalınca açılır. İnsan teselli bulunca açılmaz. Muztar kalmak ise insanın bunu tüm her şeyiyle hissetmesi demektir, yoksa insan zaten tamamen çaresizdir. Zaten öyledir. Zaten öyledir. Elinden bir iki mekanik şey dışında zaten bir şey gelmez onun. Çoğu zaman dua bile edemez. Zira mekanikliği izin vermez. Bir insana günlük hayatının akışı içinde dua fırsatı bile nadiren çıkar, hakikaten ezbere edilen dualar dışında bir dua fırsatı, imkânı pek az çıkar. Ve işte tam o anını da harcayıverir insan, kendisini teselli edivererek.

SEMÂNIN TEVECCÜHÜ

Oysa mele-i alânın {pek yukarı semâların} sâkinleri vardır, kendi büyük işleriyle uğraşan… Amma kim ki muztar kalır, işte o zaman ilgilenip hallediveren… Aynı sizin bir çocuk çığlığı karşısında elinin yetişmediği bir yerden şekerini verdiğiniz gibi. Evet, istediklerimiz ve acılarımız zaten önemsizdir de, aynen bizim şefkatimiz gibi şefkat edebilecek devler vardır semalarda…

-Not: Duâ Âdâbı yazı serisi Yeryüzü Mirasçıları Forumu’nda muhtelif zamanlarda genelde soru-cevap formatında gerçekleşmiş olan diyalogların derlenmiş hâlidir.-

<h1 style='line-height:normal'><span lang=TR>DUÂ ADÂBI – 2 </span></h1>

<h2 style='line-height:normal'><span lang=TR>&#304;RADEN&#304;N HAKKI</span></h2>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify;text-indent:35.4pt;line-height:
normal'><span lang=TR style='font-size:12.0pt;font-family:"Palatino Linotype","serif"'>Kulun
Cenab-&#305; Hakk’tan “hay&#305;rl&#305;s&#305;ysa ver” gibi &#351;artl&#305;
bir iste&#287;e girmekle dü&#351;tü&#287;ü en büyük yan&#305;lg&#305;; bunu
söyleyerek bilmedi&#287;inden Allah’a s&#305;&#287;&#305;n&#305;yor
oldu&#287;unu, güvende oldu&#287;unu dü&#351;ünüyor olmakt&#305;r. Ama bu
dü&#351;ünce de yanl&#305;&#351;t&#305;r. Çünkü bir nimetin hakk&#305;nda
hay&#305;rl&#305; olup olmamas&#305;; kulun<b> iradesine</b> ba&#287;lanm&#305;&#351;t&#305;r.
Yap&#305;lan herhangi bir i&#351; irade ile hayra veya &#351;erre do&#287;ru
bükülebilir. Dünya imtihan yeridir.<o:p></o:p></span></p>

<h2 style='line-height:normal'><span lang=TR>DÛN-H&#304;MMETL&#304;K BELÂSI</span></h2>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify;text-indent:35.4pt;line-height:
normal'><span lang=TR style='font-size:12.0pt;font-family:"Palatino Linotype","serif"'>Ba&#351;ka
bir problem ise himmetsizli&#287;in/dûn-himmetli&#287;in getirmi&#351;
oldu&#287;u bir <span style='mso-bidi-font-weight:bold'>korku/gelecek korkusu<b>
(endi&#351;e-i istikbâl)</b></span> olabilir. Oysa mutlak istenilecek ve
yönelineceklerin en hay&#305;rl&#305;s&#305; olan yüce Allah, Dost’tur (Velî).
Dü&#351;mandan ister gibi endi&#351;e ve korkuyla istemek niye? &#304;nsan
elbette eksik, cahil ve zalimdir. Ve bilmez, üstelik ma&#287;rur ve kibirlidir.
Ama ona dü&#351;en &#351;ey dünyada karar verip azmetmesi, elindeki her

&#351;eyi bu yüce gayesi u&#287;urda kullanabilmesidir. <o:p></o:p></span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify;text-indent:35.4pt;line-height:
normal'><span lang=TR style='font-size:12.0pt;font-family:"Palatino Linotype","serif"'>Net
bir hedef belirleyemeyen, ufka bakmaya korkan bir Müslüman, önce bu noktadaki
eksikliklerini gidermekle sorumludur. Dünyada nice yükler var ki; akl&#305;nda
&#351;üpheye yer olmayan yürekliler kald&#305;rmal&#305;. Bu anlamda bilmeyen,
unutan, korkan insana dü&#351;en; <b style='mso-bidi-font-weight:normal'>ilim
ö&#287;renmek, sorup soru&#351;turmak, &#351;artlar&#305;na uygun &#351;ekilde
isti&#351;are etmek ve mutlaka iyiyi seçmek </b>sonra da içi s&#305;zlayarak,
zay&#305;fl&#305;&#287;&#305;n&#305;, küçüklü&#287;ünü, arzular&#305;na, temayüllerine
bak&#305;p hat&#305;rlad&#305;kça Rabbine aç&#305;kça yalvarmakt&#305;r. <span
style='mso-spacerun:yes'> </span>&#304;nsan&#305;n dua ile bedbaht
olmayaca&#287;&#305; Kur'an nass&#305;d&#305;r.<o:p></o:p></span></p>

<h2 style='line-height:normal'><span lang=TR>&#304;ST&#304;KBÂL&#304;
HEDEFLEMEK</span></h2>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify;text-indent:35.4pt;line-height:
normal'><span lang=TR style='font-size:12.0pt;font-family:"Palatino Linotype","serif"'>‘Hay&#305;rl&#305;s&#305;’
ifadesinin yanl&#305;&#351; kullan&#305;m&#305;; <b>kader</b> bilgisinde bir
eksikli&#287;e de kar&#351;&#305;l&#305;k geliyor olabilir. Bu noktada
hat&#305;rlanmal&#305;d&#305;r ki; mazi yani gerçekle&#351;mi&#351; olan

şey kaderdir. Bu noktada kadere rıza gösterilmesi;
‘Hayırlısı buymuş’ denmesi gereklidir. Maziye itiraz caiz
değildir. Amma müstakbel için hayırlısı beklenmez. Çünkü
eylemler kararlara ba&#287;l&#305;d&#305;r.<span style='mso-spacerun:yes'> 
</span>Hem madem acziyet s&#305;rr&#305;nca yard&#305;m gerekiyor; o zaman ufka
bak&#305;p hedef seçilmeli ve net bir &#351;ekilde duaya durulmal&#305;d&#305;r.

<o:p></o:p></span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify;text-indent:35.4pt;line-height:
normal'><span lang=TR style='font-size:12.0pt;font-family:"Palatino Linotype","serif"'>Allah
‘isteyin, vereyim’ buyuruyorken gidilebilecek en beyhude yol bir &#351;ey
istememekken, ‘hay&#305;rl&#305;ysa ver, hay&#305;rl&#305; de&#287;ilse verme,
hay&#305;rl&#305;s&#305; olsun’ gibi ifadeler neden bunca
yayg&#305;nd&#305;r?<span style='mso-spacerun:yes'>  </span>Çünkü bu insanla
beraber yeryüzüne inen ve yüzy&#305;llard&#305;r onun üstünde
çal&#305;&#351;&#305;p uzmanla&#351;an &#351;eytan&#305;n bir
f&#305;s&#305;lt&#305;s&#305;d&#305;r. Evet, insan ömrünü konforlu bir gaflet
içinde ya&#351;ar. Gaflet biraz k&#305;r&#305;lacak olsa, sis biraz
da&#287;&#305;lsa acizli&#287;ini gören kul korkar. &#304;stemeye çekinmek de
bu korkudand&#305;r.<span style='mso-spacerun:yes'>  </span><b>&#350;eytan tam
i&#351;te orda araya girer ve f&#305;s&#305;ldar:

"hayırlısı olsun" ve insan bir uyuşturucu
almış gibi rahatlar. Ve her nasılsa işlerin bir şekilde
düzelece&#287;i gibi bir zan ile uykusuna - gafletine geri döner.<o:p></o:p></b></span></p>

<h2 style='line-height:normal'><span lang=TR>“DU”NIN IZTIRÂRA DÖNMES&#304;</span></h2>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify;text-indent:35.4pt;line-height:
normal'><span lang=TR style='font-size:12.0pt;font-family:"Palatino Linotype","serif"'>Oysa
az sabredebilse, kendisinin gerçekten cahil ve fakir ve aciz oldu&#287;unu
hissetse, o his içinde büyüse, gerçekten amma gerçekten TAMAMEN ÇARES&#304;Z
OLDU&#286;UNU görebilse, bir an için dahi olsa görebilse, &quot;muztar&quot;
kalma hakikati olu&#351;acak ve ona eller uzat&#305;lacak. Hayal bile
edemedi&#287;i kadar yukar&#305;lardan birileri ona yard&#305;m edecek veya
ö&#287;retecek.<o:p></o:p></span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify;text-indent:35.4pt;line-height:
normal'><span lang=TR style='font-size:12.0pt;font-family:"Palatino Linotype","serif"'>Amma
o yard&#305;m kanal&#305; ancak muztar kal&#305;nca aç&#305;l&#305;r.

İnsan teselli bulunca açılmaz. Muztar kalmak ise insanın bunu
tüm her şeyiyle hissetmesi demektir, yoksa insan zaten tamamen çaresizdir.
Zaten öyledir. Zaten öyledir. Elinden bir iki mekanik şey
dışında zaten bir şey gelmez onun. Çoğu zaman dua bile
edemez. Zira mekanikliği izin vermez. Bir insana günlük hayatının
akışı içinde dua fırsatı bile nadiren çıkar,
hakikaten ezbere edilen dualar dışında bir dua
fırsatı, imkânı pek az çıkar. Ve işte tam o
an&#305;n&#305; da harcay&#305;verir insan, kendisini teselli edivererek.<o:p></o:p></span></p>

<h2 style='line-height:normal'><span lang=TR>SEMÂNIN TEVECCÜHÜ</span></h2>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify;text-indent:35.4pt;line-height:
normal'><span lang=TR style='font-size:12.0pt;font-family:"Palatino Linotype","serif"'>Oysa
mele-i alân&#305;n </span><span style='font-size:12.0pt;font-family:"Palatino Linotype","serif";
mso-ansi-language:EN-US'>{pek yukar&#305; semâlar&#305;n} </span><span lang=TR
style='font-size:12.0pt;font-family:"Palatino Linotype","serif"'>sâkinleri
vard&#305;r, kendi büyük i&#351;leriyle u&#287;ra&#351;an... Amma kim ki muztar
kal&#305;r, i&#351;te o zaman ilgilenip hallediveren... Ayn&#305; sizin bir
çocuk ç&#305;&#287;l&#305;&#287;&#305; kar&#351;&#305;s&#305;nda elinin
yeti&#351;medi&#287;i bir yerden &#351;ekerini verdi&#287;iniz gibi. Evet,
istediklerimiz ve ac&#305;lar&#305;m&#305;z zaten önemsizdir de, aynen bizim

&#351;efkatimiz gibi &#351;efkat edebilecek devler vard&#305;r semalarda... <o:p></o:p></span></p>

<p class=MsoNormal style='text-align:justify;text-indent:35.4pt;line-height:
normal'><i><span lang=TR>-Not: Duâ Âdâb&#305; yaz&#305; serisi Yeryüzü
Mirasç&#305;lar&#305; Forumu'nda muhtelif zamanlarda genelde soru-cevap
format&#305;nda gerçekle&#351;mi&#351; olan diyaloglar&#305;n derlenmi&#351;

hâlidir.-</span></i><span lang=TR style='font-size:12.0pt;font-family:"Palatino Linotype","serif"'><o:p></o:p></span></p>

<p class=MsoNormal><span lang=TR><o:p>&nbsp;</o:p></span></p>

<p class=MsoNormal><span lang=TR><o:p>&nbsp;</o:p></span></p>

<p class=MsoNormal><span lang=TR><o:p>&nbsp;</o:p></span></p>

<p class=MsoNormal><span lang=TR><o:p>&nbsp;</o:p></span></p>

<p class=MsoNormal><span lang=TR><o:p>&nbsp;</o:p></span></p>

<p class=MsoNormal><span lang=TR><o:p>&nbsp;</o:p></span></p>

<p class=MsoNormal style='line-height:normal'><span lang=TR><o:p>&nbsp;</o:p></span></p>

<h1 style='line-height:normal'><span lang=TR><o:p>&nbsp;</o:p></span></h1>

<h1 style='line-height:normal'><span lang=TR style='font-size:11.0pt;
font-family:"Calibri","sans-serif";mso-fareast-font-family:Calibri;mso-bidi-font-family:
Arial;mso-font-kerning:0pt;font-weight:normal'><o:p>&nbsp;</o:p></span></h1>

<p class=MsoNormal style='line-height:normal'><span lang=TR><o:p>&nbsp;</o:p></span></p>

denizlerin karanlıklarından kurtaran kim?”

Dua etmek terbiye eden Rab ile terbiye olunan kul arasında derin bir ilişki, dua Hakkın sırlı hazinelerini açmak için bahşedilmiş bir anahtardır. Bu anahtarı elde etmek Rabb’e sığınmakla gerçekleşir. “Sıkışmış, canı gırtlağına gelmiş bir perişan ve muzdariptir ki, O’na yönelip düşünürken, içini O’na dökerken, ne deyip ne ettiğinin, nerede durup ne istediğinin farkındadır.”* Sığınma bir bakıma kendi küçüklüğünü görmekle başlar. Buna karşılık önüne diz çökülecek tek kapı, el açılan tek zat yüceler yücesidir. Duayı sırrınca eden bir kul; bütün çevresiyle beraber semâvîleşir ve kendini rûhânîlerin “hayhuy”u içinde bulur**.
İç sızlayarak, gözler yaşlı yapılan bir yakarış Allah’a her türlü sözden ve yönelimden çabuk ulaşır.  Bu kutsi anda endişe ümitle iç içe geçmiştir. Diger ibadetlerde bazen riya’ya, sum’aya aralanan kapılar; kul Rabbine “Duanız olmasa Rabbim sizi ne yapsın (ne ehemmiyetiniz var)” (Furkan/77) sırrınca el açtı mı artık kapalıdır. Dua anahtarı ile Kul sebeplerin külliyen sükut ettiği, kimsenin, hiçbir şeyin olmadığı bir mekana adım atar. Artık o Rabbisinin yanındadır.

* Şuurlu Edilen Duanın Farkı - Sızıntı, Kasım 2002, Cilt 24, Sayı 286
** Dua ve Duanın Gücü - Sızıntı, Nisan 2000, Cilt 22, Sayı 255

KAVLÎ DUÂ

İnsan hep bir eksiklik, hakirlik ve unutkanlıkla maluldur.  Dua gibi sırlı bir nimet şöyle dursun,  yürümeyi bile hayatının ilk aşamalarında öğrenmek, talim etmek, başaramadıkça tekrar denemek zorundadır.  İşte dua ve istiğfar da böyle öğrenilir, başlangıçtaki zorlanma nispetinde ve vakit ayırdıkça, gayret ettikçe parlar, paklaşır.

Duanın çeşitleri vardır. Sebeplere riayet de bir dua biçimidir. Fakat Kur’an’da ‘dua’ derken net bir şekilde kavli duadan bahsedilmektedir. Efendimiz dua derken de aynı şeyden bahsetmektedir.

“DU”YI ÖĞRENMEK

Dua öncelikle bir iman ve tasdik, itikad ve sığınma meselesidir. Fıtrilik esastır, vicdanda duyup kendi olarak ifade etmek en önemli rükünlerdir. Fakat hem bu manaların iyice anlaşılması, hem de insanın suretlerden, alışkanlıklardan geçip kendi sesini duyması, hem nasıl bir Rabbin karşısında olduğunu bilmesi, hem o Rabbin rızasını celb edecek ve makbuliyetini sağlayacak tavır ve kelimeleri öğrenmesi gibi açılardan dua ille de ilim ister, öğrenilmek ister, zaman ister.

Bu noktada hem kulun konumunu idraki, hem yeryüzünde halifelik sıfatına mazhariyeti açısından hatalı, onu tuzağa itebilecek bir durum  “hayırlısı olsun, hayırlısı ne ise o olsun, hayırlısını ver” şeklindeki ifadelerle şahsî meselelerine ait duasını geçiştirivermesidir.

“DU”NIN HAYIRLISI

Biriniz dua ettiği zaman sakın “Allahım dilersen beni affet” demesin.

Kesin, kararlı ve azimli istesin, rağbeti büyültsün.

Çünkü Allah’a vereceği hiç bir şey büyük gelmez.

Biriniz dua ettiği zaman, “Allahım! Dilersen beni bağışla” demesin.

İstemesinde samimi ve azimli olsun. Çünkü hiç kimse Allah’ı zorlayamaz.

–Buhârî, Müslim, Ebu Davud, Tirmizi

Allaha kabul edileceğini kesinkes bilerek dua edin.

Çünkü Allah, gafil kalbin duasını kabul etmez.

–Tirmizî

Bu ifadenin bir dua olarak geçerliliğini öncelikle yaşantısıyla Kur’an ahlakını bir dantel gibi işleyip gözlerimizin önüne sermiş Nebiler Nebisi’nin hayatında aramak en doğru metod olur. Görülecektir ki, bu türden ifadeler Kuran ile talim ettirilen duaların arasında hiç olmadığı gibi, Efendimizin şahsına müteallik dualarında da geçmez. Başta kitap ve sünnette olmak üzere on dört asrın duâ kahramanı meşâyih ve sulehânın dualarında da böyle bir kullanıma hiç rastlanılmaz.

Öte yandan Efendimiz {aleyhisselâm} Allah’tan istenilecek en güzel şey nedir diye sorulduğunda; selamet diye yanıtlamıştır. Ama bu ‘hayır ve selamet içinde/ile ver’ diye tabir edilmelidir. Çünkü yine Efendiler efendisi “Sizden biriniz dua ettiği zaman azimli ve kararlı olsun ve sakın, “Allahım, dilersen bana ver” demesin. Çünkü Allah’ı zorlayacak (bir kuvvet) yoktur.” demiştir.  “Hayırlı ise ver, hayırlı ama ne olduğunu bilmediğim bir şey ver” gibi ifadeler kul için muğlâktır/belirsizdir. Bir şey istemek manasına gelmez.

-Not: Duâ Âdâbı yazı serisi Yeryüzü Mirasçıları Forumu’nda muhtelif zamanlarda genelde soru-cevap formatında gerçekleşmiş olan diyalogların derlenmiş hâlidir.-

Bize amerikadan referandum için ulaşmış bir hacet duası.

Bilhassa Dua Mecmuasında anlatılan hacet namazı akabinde edilmesi tavsiye edilse de, tam bir dua olduğu için her an her daim okunabilir. Namazlardan sonra, akşam-yatsı arası, ikindi kerahati, bilhassa teheccüd sonrası seher vakti… Çay içerken, uzanırken, otobüste… Evet, abdestli olmak duanın tesirini arttırsa da; dua etmek için gusül abdestli olmak şartı dahi yoktur, ayetlerle dua edilse bile.

hacet-duasi-referandum

Fetih suresi de islamın ve müslümanların ve bu yolda olanların zaferleri için okunması ulemanın geleneğidir, hem de mucerrebdir yani tecrübe edilmiş ve çok büyük faydaları görülmüştür.

Bilhassa maddi fetihe işareti zahir olmakla beraber, daha neler nelere işarettir.

Biz de transkriptini ve mealini ve orjinalini burada hazırladık.

Yüklemek için: fetih_suresi_meal_trnsk

Celcelutiye’nin okunuşunu dinleyerek daha iyi öğrenebiliriz. Hem de harflerin telaffuzlarını da öğreniriz. Hem de dinleyerek arapça metinden veya transkripten takip ettiğimiz zaman, hem öğrenmiş hem dua etmiş oluruz.

Dikkat ile dinlenirse, aynı kur’an mukabelesi gibi, kişi kendi dua etmiş olur.

Elimizdeki tüm celcelutiye nüshalarında bazı tek tük kelime farkları vardır. Bu farklar esas nüshalarda da var. Yani Mecmuatül Ahzab’daki şekli ile üstadın talebelerinin dua defterlerindeki halleri arasında dahi bu farklar var.

Hangisini okursanız okuyun, celcelutiye okumuş olursunuz. Bu aynı sahih hadislere dayanan mezheb farkları gibidir. Nasıl ki bir hanefi bir hanıma ten temasından sonra namaz kılsa, makbuldur; ve bir şafi az bir kanamadan sonra namaz kılsa, o da makbuldur. Öyledir zira ikisi de sahih rivayete dayanıyor.

İşte bu sitede verdiğimiz farklı celcelutiye nüsha farkları da öyledir. Hepsi sahih rivayete veya kritik çalışmalarına dayanmaktadır.

İhsan Atasoy Bey’in okuduğu celcelutiye için: Celcelutiye_Ihsan_Atasoy

Muhammed Nur Beyin hazırlamış olduğu transkripti sunuyoruz.

Tercümede Abdullaziz Hatip Beyin tercümesini esas alıp biraz kısalttık. Bir iki yerde Muhammed Nur Beyin düzeltmelerini tercih ettiğimiz oldu.

Dualar esas olarak arapça harflerinden okunmalı. Sesleri doğru çıkarmayı ise bir Kur’an hocasından öğrenmeli. Fakat celcelutiyyenin ehemmiyetine ve zorluğuna binaen, alışıncaya veya ezberleyinceye kadar kullanmak üzere transkript nüsha çok faydalıdır. Bu şeklide ezberleyen çok kardeşimiz oldu.

Evet, üstad Bediüzzaman Said Nursinin ve onun pek çok talebesinin (mehmet feyzi, tahiri mutlu, fethullah gülen, abdullah aymaz .. ve daha pek çokları) her gün en az bir kere okumaya özen gösterdiği bir dua olması hasebiyle, ezberlenmesinde, istidad ve ilgisi olanlar için büyük hayır vardır.

Yüklemek için: Celcelutiye-muhammednur-transkript

Ya İlahel Alemin Ya Ekremel Ekremin ;
Bir iki asır var ki Devletler muvazenesinde ciddi muvazenesizlik var,
Zira devletler muvazenesinde bu millet artık yok, ne Osmanlısıyla ne de Türküyle bu millet artık yok..
Süper güçler insanlık kaderinde karar veriyorlar ,arkadan bize bir hakkı kelam veya hakk-ı beyan veriyor veya vermiyorlar..
Oysa ki Sen diyorsun “bir mü’münün kafirin sultası altında bulunmasına Ben razı değilim”, Allahım biz de buna razı değiliz , ;bütün dünya üzerimize çullandı, ellibin defa haçlı seferleri tertip ettiler , başımıza geldiler, ölünmesi gerekli olduğu yerde belki ölemedik, zillet içinde yaşadık, ama kalbimiz sana karşı saffet ve samimiyet içindedir..
Bak nasiyelerimize, bak çehrelerimize , bak ki bu çehreler Senden başkasına secde etmiş mi , bak belimize, bak ki senden başkasına eğilmiş mi ? ….
Ya İlahel Alemin ya Ekremel Ekremin ,
İlkler gibi liyakatlarını göstermeye hazır görünüyorlar ,
ilkler gibi yürekleri yumuşak görünüyor,
ilkler gibi heyecanları dolu görünüyor,
ilkler gibi vefayla dolu görünüyor,
bu dopdolu cemaate dolulara yaptırdığın işi yaptır Allahım…
Senden başkasının karşısında eğilmeyen bellerimizi başkaları karşısında iki büklüm etme Allahım, Senden başkasının önünde secde etmeyen başlarımızı yerlere sürdürme Allahım…
Aziz yaşamış, ezelden beri aziz yaşamış ama Senin İzzetinle aziz yaşamış, “kulum” dediğin için “Mevlam” demiş Sana koşmuşlar, yine de Sana koşsunlar , koşsun aradıklarını Sende bulsunlar , 3 asırlık şahsiyet yoksunluğunu Seni bulmakla doldursunlar , kimliksizliklerini Seni bulmakla doldursunlar , ucundan köşesinden kenarından köşesinden bu cemaat liyakatini göstermeye başlamıştır, Cenab-ı Hak inayet ve keremini bizimle beraber eylesin…
Ses Dosyasını indirmek için ; Fatih Cami’inden Arş’a Yakarış..